O programie
GAPSM 72H przygotowuje gminę do uruchomienia tymczasowego punktu stabilizacji medycznej, gdy dostęp do zespołów ratownictwa medycznego, przychodni lub szpitala jest ograniczony, opóźniony albo niewystarczający.
Punkt może zostać uruchomiony podczas ewakuacji, powodzi, katastrofy, długotrwałego blackoutu, zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych, czasowego odcięcia miejscowości lub funkcjonowania miejsca zbiorowego zakwaterowania.
GAPSM 72H nie jest przychodnią ani szpitalem polowym. Jest lokalną zdolnością kryzysową służącą do segregacji, stabilizacji, regularnej oceny i bezpiecznej opieki nad osobami oczekującymi na transport lub przejęcie przez system medyczny.
Określenie „72H” oznacza zdolność organizacyjną punktu do funkcjonowania podczas pierwszych 72 godzin kryzysu. Nie oznacza utrzymywania każdego ciężkiego pacjenta poza szpitalem przez trzy doby.
Nowoczesne podstawy programu
GAPSM 72H łączy rozwiązania wykorzystywane we współczesnej medycynie kryzysowej:
- Austere Forward Care – opiekę medyczną prowadzoną przy ograniczonym dostępie do personelu, sprzętu, diagnostyki i transportu;
- STOP THE BLEED® – szybkie rozpoznawanie i tamowanie krwotoków zagrażających życiu;
- SALT Mass Casualty Triage – uporządkowaną segregację medyczną podczas zdarzeń z dużą liczbą osób poszkodowanych;
- Prolonged Casualty Care – PCC – regularną ponowną ocenę, monitorowanie i kontynuowanie opieki przy opóźnionym transporcie;
- medycynę katastrof;
- zarządzanie zdarzeniami masowymi;
- cywilną ochronę ludności;
- pracę medyczną przy ograniczonych zasobach;
- awaryjną łączność i logistykę medyczną.
Rozwiązania są dostosowywane do warunków cywilnych, kompetencji uczestników oraz lokalnych możliwości gminy i systemu ochrony zdrowia.
Program nie nadaje nowych uprawnień zawodowych i nie zastępuje certyfikowanych kursów medycznych.
Najważniejszym zasobem są ludzie
Program koncentruje się przede wszystkim na przygotowaniu zespołu, jasnym podziale odpowiedzialności oraz podejmowaniu decyzji przy ograniczonej liczbie ludzi, leków, tlenu, materiałów, środków transportu i miejsc w szpitalach.
W systemie mogą uczestniczyć:
- lekarze, pielęgniarki i ratownicy medyczni;
- personel lokalnych przychodni i szpitali;
- jednostki OSP;
- pracownicy urzędu gminy i zarządzania kryzysowego;
- pracownicy OPS lub CUS;
- zarządcy obiektów przeznaczonych na miejsca ewakuacji;
- operatorzy łączności;
- lokalni wolontariusze i partnerzy społeczni.
Każda grupa realizuje zadania zgodnie ze swoimi kwalifikacjami.
Personel medyczny odpowiada za triage kliniczny, stabilizację, monitorowanie i decyzje dotyczące pacjentów.
OSP odpowiada za zabezpieczenie punktu, transport wewnętrzny, logistykę, łączność i wsparcie organizacyjne.
Administracja gminna uruchamia procedurę, koordynuje dostępne zasoby, prowadzi dokumentację operacyjną oraz organizuje wsparcie mieszkańców.
Do czego przygotowuje GAPSM 72H?
Zespół uczy się:
- uruchamiania punktu i wyznaczania osób funkcyjnych;
- organizacji rejestracji, triage i przepływu pacjentów;
- prowadzenia szybkiej i uporządkowanej oceny pacjenta;
- rozpoznawania bezpośrednich zagrożeń życia;
- kontroli masywnych krwotoków;
- stabilizacji osób poszkodowanych;
- zapobiegania hipotermii;
- regularnej ponownej oceny stanu pacjentów;
- monitorowania osób oczekujących na transport;
- prowadzenia dokumentacji podczas wielogodzinnej opieki;
- organizowania opieki podczas opóźnionej ewakuacji;
- identyfikowania pacjentów wymagających pilnego transportu;
- wsparcia seniorów, dzieci, osób z niepełnosprawnościami i osób przewlekle chorych;
- gospodarowania ograniczonymi lekami, tlenem i materiałami;
- pracy zmianowej i bezpiecznego przekazywania pacjentów;
- utrzymywania łączności z gminą, przychodnią, szpitalem i służbami;
- rozpoznawania momentu, w którym możliwości punktu zostały wyczerpane.
Austere Forward Care
Komponent Austere Forward Care przygotowuje zespół do prowadzenia bezpiecznej opieki w warunkach:
- ograniczonej liczby pracowników;
- niedoboru tlenu, leków i materiałów;
- braku pełnej diagnostyki;
- przeciążenia systemu ratownictwa;
- opóźnionego transportu do szpitala;
- utraty zasilania lub podstawowej łączności;
- konieczności podejmowania decyzji na podstawie niepełnych informacji.
Uczestnicy uczą się ustalania priorytetów, gospodarowania zasobami, planowania pracy zespołu oraz rozpoznawania granic możliwości punktu.
Kontrola masywnych krwotoków
Program wykorzystuje zasady STOP THE BLEED® w zakresie:
- szybkiego rozpoznawania krwotoku zagrażającego życiu;
- bezpośredniego ucisku rany;
- wypełniania ran;
- prawidłowego stosowania opasek uciskowych;
- zapobiegania hipotermii;
- dokumentowania wykonanych interwencji;
- przygotowania poszkodowanego do dalszego transportu.
Pełne szkolenie certyfikowane STOP THE BLEED® może zostać przeprowadzone jako odrębny moduł przez uprawnionych instruktorów.
SALT Mass Casualty Triage
System SALT przygotowuje zespół do uporządkowanego działania podczas nagłego napływu dużej liczby osób.
Obejmuje:
- globalną ocenę sytuacji;
- wstępne uporządkowanie poszkodowanych;
- indywidualną ocenę pacjenta;
- wykonanie podstawowych interwencji ratujących życie;
- nadanie priorytetu leczenia i transportu;
- regularne powtarzanie segregacji;
- dokumentowanie kategorii i zmian stanu pacjentów;
- dostosowanie liczby przyjmowanych osób do możliwości punktu.
Segregacja medyczna jest prowadzona przez odpowiednio przygotowany personel zgodnie z jego kwalifikacjami oraz przyjętymi procedurami.
Prolonged Casualty Care – PCC
Komponent PCC przygotowuje personel do opieki nad pacjentem, gdy przekazanie do szpitala nie może nastąpić natychmiast.
Obejmuje:
- planową i regularną ponowną ocenę pacjenta;
- monitorowanie zmian stanu zdrowia;
- dokumentowanie udzielanej pomocy;
- zapobieganie hipotermii, odwodnieniu i powikłaniom unieruchomienia;
- gospodarowanie tlenem, lekami i materiałami;
- organizację pracy zmianowej;
- bezpieczne przekazywanie pacjenta kolejnej zmianie;
- ustalanie priorytetów ewakuacji;
- rozpoznawanie pogorszenia stanu;
- określanie granic możliwości punktu.
Współpraca z lokalnym podmiotem leczniczym
GAPSM 72H powinien być wdrażany we współpracy z przychodnią, szpitalem albo innym uprawnionym podmiotem leczniczym.
Partner medyczny może odpowiadać za:
- wskazanie koordynatora medycznego;
- zapewnienie odpowiednio wykwalifikowanego personelu;
- określenie minimalnego wykazu leków i materiałów;
- ustalenie zasad przechowywania, wydawania i rotacji leków;
- zabezpieczenie gospodarki tlenowej;
- nadzór nad dokumentacją medyczną;
- określenie kryteriów pilnego transportu pacjenta do szpitala.
Awaryjna logistyka dronowa
GAPSM 72H uwzględnia możliwość przyszłego wykorzystania dronów do pilnego dostarczania lekkich materiałów medycznych, środków łączności i niezbędnego wyposażenia, gdy transport drogowy jest utrudniony, opóźniony albo czasowo niemożliwy.
Program przygotowuje procedurę:
- określania priorytetu przesyłki;
- składania zapotrzebowania;
- określania rodzaju, masy i wymagań transportowych ładunku;
- wyznaczania bezpiecznego miejsca odbioru;
- identyfikowania uprawnionego odbiorcy;
- sprawdzania i dokumentowania dostawy;
- współpracy z zewnętrznym, uprawnionym operatorem BSP;
- uruchamiania procedury alternatywnej, gdy lot nie może zostać wykonany.
Gmina nie musi posiadać własnego drona transportowego. Komponent bezzałogowy może zostać uruchomiony w przyszłości po zawarciu porozumienia z odpowiednim operatorem oraz wdrożeniu wymaganych procedur medycznych, logistycznych i lotniczych.
Jak wygląda wdrożenie?
Program może obejmować:
- audyt lokalnych zagrożeń, zasobów i możliwych lokalizacji;
- analizę potencjału lokalnej przychodni, OSP i administracji;
- wybór zespołu i osób funkcyjnych;
- opracowanie procedury uruchamiania GAPSM 72H;
- przygotowanie modelu współpracy z podmiotem leczniczym;
- szkolenie z Austere Forward Care, kontroli krwotoków, SALT i elementów PCC;
- szkolenie z dokumentacji, łączności, pracy zmianowej i zarządzania zasobami;
- przygotowanie checklist, kart pacjentów i wzorów meldunków;
- opracowanie procedury awaryjnej logistyki dronowej;
- ćwiczenie decyzyjno-medyczne z udziałem gminy, OSP i personelu medycznego;
- raport końcowy i plan dalszego doskonalenia.
Efekt
Po wdrożeniu programu gmina posiada:
- wskazaną lokalizację podstawową i rezerwową;
- przygotowaną procedurę uruchomienia punktu;
- przeszkolony interdyscyplinarny zespół;
- koordynatora punktu i koordynatora medycznego;
- podział odpowiedzialności;
- model współpracy z przychodnią lub szpitalem;
- procedury triage, stabilizacji i przedłużonej opieki;
- plan zabezpieczenia leków, tlenu i materiałów;
- dokumentację pacjentów i wzory meldunków;
- plan pracy zmianowej;
- plan łączności;
- procedurę przyszłej logistyki dronowej;
- przećwiczoną lokalną zdolność reagowania.
GAPSM 72H to nowoczesny system łączący Austere Forward Care, STOP THE BLEED®, SALT Mass Casualty Triage, elementy PCC, medycynę katastrof, lokalne zasoby gminy oraz awaryjną logistykę medyczną.
Gdy pomoc nie może dotrzeć natychmiast, przygotowany zespół potrafi segregować, stabilizować, monitorować i bezpiecznie opiekować się pacjentami do czasu przejęcia ich przez system medyczny.